DEKAFOK Nedir? Tatilinizi Doğaya Katkıya Dönüştüren Bir Hikaye

DEKAFOK Nedir?

DEKAFOK (Deniz Kaplumbağaları, Akdeniz Fokları ve Kum Zambakları Kıyı Koruma Derneği), Türkiye’nin Akdeniz kıyılarında biyolojik çeşitliliğin korunmasını amaçlayan bir sivil toplum kuruluşudur. Dernek; özellikle kıyı ekosisteminde hassas türlerin korunması, farkındalık oluşturulması ve sürdürülebilir turizmin desteklenmesi alanlarında faaliyet göstermektedir. Bilimsel çalışmalar, saha gözlemleri ve gönüllü katılım programlarıyla doğa koruma süreçlerine aktif katkı sunmaktadır.

 

Kuruluş Hikâyesi

DEKAFOK derneğinin temelleri; dernek kurucusu Seher AKYOL ve oğlu Taha’nın kıyıda hayatını kaybetmiş bir deniz kaplumbağasını görmelerinin ardından bireysel olarak bölgedeki deniz kaplumbağalarını korumaya başlamalarıyla birlikte atılmış oldu. Bu yönüyle yalnızca bir çevre kuruluşu değil, aynı zamanda bireysel farkındalığın toplumsal etkiye dönüşmesinin somut bir örneğidir.

DEKAFOK, 2020 yılında Manavgat’ta kurulmuştur. Faaliyetlerinin merkezinde; Side sahil şeridi, Manavgat kıyıları, Sorgun bölgesi ve deniz kaplumbağaları yuvalama alanları yer almaktadır.

Kurucuların hedefi; Akdeniz kıyılarında hızla azalan doğal değerleri korumak ve gelecek nesillere aktarılmasını sağlamaktır. Bu vizyon doğrultusunda, yerel yönetimler, turizm sektörü ve gönüllülerle iş birliği içinde çalışmalar yürütülmektedir. Dernek aynı zamanda öğrencilere ve ziyaretçilere yönelik eğitim çalışmalarıyla çevre bilincinin yayılmasına katkı sağlamaktadır.

 

Koruma Altındaki Türler

DEKAFOK’un çalışma alanı, Akdeniz kıyılarında yaşayan ve korunmaya ihtiyaç duyan üç temel tür üzerine odaklanmaktadır:

• Deniz Kaplumbağaları: Caretta caretta başta olmak üzere deniz kaplumbağaları, Side sahillerini yuvalama alanı olarak kullanmaktadır. Yumurtlama döneminde sahillerin korunması, yavruların güvenli şekilde denize ulaşması açısından kritik önem taşır.
• Akdeniz Fokları: Akdeniz foku, dünyada nesli en tehlike altında olan deniz memelilerinden biridir. Akdeniz kıyılarında sınırlı sayıda yaşam alanına sahip olan bu tür, hassas ekosistem dengesi açısından büyük önem taşır. 
• Kum Zambakları: Kum zambağı, kıyı kumullarında yetişen ve koruma altına alınmış endemik bir bitkidir. Sahil ekosisteminin doğal dengesini korumada önemli rol oynar.

 

DEKAFOK Neden Önemli?

Akdeniz kıyıları, özellikle Side ve çevresi, deniz kaplumbağalarının en önemli yuvalama alanlarından biridir. Ancak bu hassas döngü tahmin edilenden çok daha kırılgandır.

Gece sahilde yanan bir ışık, kumda bırakılan küçük bir çöp ya da yoğun insan hareketliliği… Bunların her biri, yumurtlama sürecini ve yavruların denize ulaşmasını doğrudan etkileyebilir.

Yavrular normalde denizin doğal ışığını takip ederek suya ulaşır. Ancak yapay ışıklar onları yanlış yöne yönlendirebilir. Bu da çoğu zaman hayatta kalamamaları anlamına gelir.

DEKAFOK bu noktada devreye girer. Yalnızca koruma yapmakla kalmaz, doğanın kendi döngüsünün sağlıklı şekilde devam etmesine yardımcı olur. Her yıl binlerce yavru kaplumbağanın denize ulaşabilmesi, bu çalışmalar sayesinde mümkün olur.

 

DEKAFOK Çalışmaları Nasıl İlerler?

DEKAFOK’un çalışmaları özellikle Mayıs – Eylül ayları arasında, yani deniz kaplumbağalarının yuvalama sezonunda yoğunlaşır.

• Yuvalama alanları tespit edilir, 
• Yuvalar işaretlenir ve koruma altına alınır, 
• Gece boyunca sahil gözlemleri yapılır,  
• Yumurtadan çıkan yavruların güvenli şekilde denize ulaşması sağlanır.
• Bunların yanı sıra ziyaretçilere çevre bilgilendirmeleri de yapılır.

Bu çalışmalar sayesinde hem doğa korunur hem de sürdürülebilir turizm desteklenir.

 

Misafirler İçin Bilinçli Tatil Deneyimi

Side’de tatil yaparken aslında bir ekosistemin içindesiniz.

Gece sahilde yürürken gördüğünüz izler, belki de yeni yumurtlamış bir caretta caretta’ya ait olabilir. DEKAFOK’un yürüttüğü projeler sayesinde:

• Sahiller daha temiz ve güvenli hale gelir 
• Doğal yaşam korunur 
• Misafirler doğayla daha bilinçli bir bağ kurar 

Bu deneyim, tatilinizi sadece dinlenme değil, farkındalık içeren bir yolculuğa dönüştürür.

 

Siz Nasıl Katkı Sağlayabilirsiniz?

Tatiliniz sırasında küçük adımlarla büyük fark yaratabilirsiniz:

• Sahilde çöp bırakmamak 
• Gece ışık kullanımına dikkat etmek 
• Kaplumbağa yuvalarına zarar vermemek 
• Çevre bilincini yaymak 

Unutmayın, doğaya gösterilen her hassasiyet, tatilinizi daha anlamlı kılar.